Bayi Ol
Blog › XML Bayilik Nedir?
XML Bayilik

XML Bayilik Nedir, Nasıl Çalışır?

XML bayilik, bir tedarikçinin ürün kataloğunu XML dosyasıyla bayiye açtığı, bayinin de bu ürünleri stok tutmadan kendi web sitesinde ya da pazaryeri mağazasında sattığı stoksuz satış modelidir. Sipariş geldiğinde ürünü tedarikçi hazırlar ve bayinin adına kargolar. Bayi satış fiyatını belirler, müşteriyle ilgilenir; stok, depo ve paketleme tedarikçidedir.

XML bayilik nedir, nasıl çalışır

Bu rehberde modelin adım adım nasıl işlediğini, kazancın nasıl hesaplandığını, hangi maliyetlerin bulunduğunu ve bir tedarikçiyle çalışmadan önce neleri sormanız gerektiğini anlatıyoruz.

XML bayilik nedir?

Model dünyada dropshipping olarak bilinir. Türkiye'de tedarikçiler ürün verisini çoğunlukla XML dosyasıyla paylaştığı için “XML bayilik” adıyla yaygınlaştı. İki ad aynı iş modelini anlatır; fark yalnız ürün verisinin taşınma biçimindedir. Dropshipping'in genel mantığını stoksuz satış ve dropshipping yazımızda ayrıca anlattık.

XML nedir? XML (Extensible Markup Language), verileri etiketlerle düzenli biçimde taşıyan, W3C tarafından tanımlanmış bir metin biçimidir (W3C XML). XML bayilikte bu dosya her ürün için ad, fiyat, stok adedi, beden ve renk seçenekleri, görseller ve açıklamayı içerir. Mağazanız ya da entegrasyon programınız dosyayı düzenli aralıklarla okur ve ürünleri otomatik günceller.

XML bayiliği diğer başlangıç yollarıyla karşılaştırmak, modelin size uygun olup olmadığını anlamanın en hızlı yoludur:

XML bayilikToptan alıp satmakKendi üretiminiz
Başlangıçta ürün alımıYok; yalnız satılan ürünün bedeli ödenirVarVar (kumaş, üretim)
Depo ve paketlemeTedarikçideSizdeSizde
Ürün çeşidiTedarikçinin kataloğu kadarAldığınız kadarÜrettiğiniz kadar
Ürün başına kârGenellikle daha düşük (bayi fiyatı üzerinden)Daha yüksek olabilirEn yüksek olabilir
Ürüne kontrolSınırlıTamTam
Ana riskTedarikçinin stok ve kargo performansıSatılmayan stokSatılmayan stok ve üretim maliyeti

XML bayilik nasıl çalışır?

Süreç beş adımdan oluşur:

  1. Katalog aktarımı: Tedarikçi size bir XML bağlantısı verir. Bu bağlantıyı web sitenize ya da entegrasyon programınıza tanımlarsınız; ürünler, görseller ve stoklar mağazanıza gelir.
  2. Fiyatlama: Bayi fiyatının üzerine kargo, iade, komisyon ve kâr payınızı ekleyerek satış fiyatınızı belirlersiniz.
  3. Satış: Müşteri ürünü sizin mağazanızdan ya da pazaryeri hesabınızdan satın alır; ödeme size gelir.
  4. Sipariş iletimi: Sipariş tedarikçiye iletilir. Entegrasyonlu sistemlerde bu adım otomatik çalışır; siparişi elle girmezsiniz.
  5. Kargo: Tedarikçi ürünü paketler ve sizin adınıza gönderir. Müşteri, ürünü sizin mağazanızdan almış olarak teslim alır.

Bir siparişin yolculuğu (Moda Yakamoz örneği): Pazaryeri mağazanıza sabah 10:30'da bir elbise siparişi düşer. Sipariş entegrasyon üzerinden otomatik olarak sistemimize iletilir. Saat 12:00'den önce gelen siparişler aynı gün kargoya verildiği için ürün o gün Aras Kargo ile yola çıkar. Paketin üzerinde ve içinde Moda Yakamoz ibaresi bulunmaz.

Stok güncelleme sıklığı neden önemli? Tükenen ürün mağazanızda ancak XML sık güncellenirse zamanında kapanır. Aynı ürünü birçok bayinin sattığı bir katalogda stok gün içinde hızla değişir; günde bir kez güncellenen dosya, olmayan bir bedeni satıp siparişi iptal etmenize yol açabilir. Moda Yakamoz'un pazaryeri entegrasyonunda stok 5 dakikada bir güncellenir.

XML bayilikte kazanç nasıl hesaplanır?

Satış fiyatını siz belirlersiniz; kazancınız bu fiyattan bayi fiyatını ve satış giderlerini düştükten sonra kalan tutardır. Hesabı doğru kurmak için üç kavramı birbirinden ayırmak gerekir:

  • Bayi indirimi, ürünün size hangi fiyata verildiğini gösterir; kâr değildir. Moda Yakamoz'da bayi fiyatı, ürünün viyamoda.com'daki perakende fiyatının %35 altıdır (fiyatlara KDV dahildir). Örneğin 800 ₺ etiketli bir elbise bayiye 520 ₺'ye gelir.
  • Brüt kâr, satış fiyatınız ile bayi fiyatı arasındaki farktır. Hiçbir gider düşülmemiştir.
  • Net kâr, brüt kârdan aşağıdaki giderler düşüldükten sonra elinizde kalan tutardır.
Brüt kârdan düşülecek giderAçıklama
Kargo payı (iadeler dahil)Gönderi ve iade kargolarının sipariş başına düşen payı
Pazaryeri komisyonu ya da ödeme kesintisiSatış kanalına ve kategoriye göre değişir; güncel oranlar kanalın satıcı panelinde yayımlanır
ReklamÜrünü tanıtmak için harcadığınız tutarın sipariş başına payı
Vergiler ve diğer giderlerTutarlar KDV dahildir; vergi yükümlülüğünüz için mali müşavirinize danışın

Bayi indirimi ile kâr aynı şey değildir: %35 indirim, %35 kâr anlamına gelmez. Net kârınızı satış fiyatınız ve bu giderler belirler; fiyatınızı her gideri satış yaptığınız kanalın o günkü oranlarıyla hesaba katarak belirleyin.

Kargo payı nasıl hesaplanır? Giderlerin içinde en sık unutulanı iade kargosudur. Bayilik sayfamızdaki örnek hesap şöyledir (iade oranı bir varsayımdır):

  • 1 desi kargo KDV dahil yaklaşık 110 ₺'dir (Ekim 2026).
  • 100 siparişin 20'sinin iade edildiği varsayılır. İade oranı ürüne ve satış kanalına göre değişir.
  • 100 gönderi ve 20 iade dönüşü için yaklaşık 120 kargo bedeli ödenir: 120 × 110 = 13.200 ₺.
  • Bu tutar teslim edilen 80 siparişe bölündüğünde sipariş başına 13.200 ÷ 80 ≈ 165 ₺ eder.

Yalnız tek gönderinin 110 ₺'sini fiyatına ekleyen bir satıcı, sipariş başına yaklaşık 55 ₺ eksik hesaplamış olur.

Ortalama kâr marjı hakkında: Moda Yakamoz bayiliğinde ortalama kâr marjı %15'tir. Bu bir ortalamadır; garanti edilen ya da herkesin elde edeceği bir kazanç değildir. Gerçek kârınız; seçtiğiniz ürünlere, satış fiyatınıza, satış kanalınızın komisyonuna, reklam harcamanıza ve iade oranınıza göre değişir.

İadeler: müşterinize satış ile bayilik ilişkisi ayrıdır

İade kurallarında iki farklı ilişki vardır ve bunlar birbirine karıştırılmamalıdır:

Siz → müşteriniz (tüketiciye satış)Moda Yakamoz → siz (bayilik)
TaraflarSatıcı sizsiniz; alıcı tüketicidirİki taraf da ticari amaçla hareket eder
Geçerli kuralMesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği: tüketici, malı teslim aldığı günden başlayarak 14 gün içinde gerekçe göstermeden cayabilir (madde 9). Satıcının iade için belirttiği kargo firmasıyla gönderilen iadenin masrafı tüketiciden alınamaz (madde 12/5)Yönetmelik “tüketici”yi ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden kişi olarak tanımlar (madde 4). Yeniden satış amacıyla kurulan bayilik ilişkisi bu nedenle genel kural olarak tüketici işlemi sayılmaz; koşulları bayilik sözleşmesi belirler
UygulamadaMüşterinizin iadesinden ve iade kargosundan satıcı olarak siz sorumlusunuz. Bu yüzden kargo payı iadeyi de içermelidirModa Yakamoz'un uygulaması: iadeler size ulaşır, biriken iadeleri 7–10 günde bir anlaşmalı kargo koduyla bize iletirsiniz ve ürünün bayi bedeli size eksiksiz iade edilir

Kaynak: Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği (Resmî Gazete 27.11.2014/29188, değişiklikleriyle güncel metin; dayanağı 6502 sayılı Kanun'un 48. maddesi). Bu bölüm genel bilgilendirmedir, hukuki danışmanlık değildir.

XML bayiliğin maliyet kalemleri: “ücretsiz” mi?

“Ücretsiz XML bayilik” araması yaygındır. Ürünleri önceden satın almadığınız için stok maliyetiniz yoktur; ancak bir satış işini yürütmenin her zaman bazı giderleri vardır. Bunları baştan bilmek, gerçekçi bir fiyat ve bütçe kurmanızı sağlar:

GiderNe zaman ödenirModa Yakamoz'da
XML bayilik ücretiBaşlangıçtaTek seferlik; yıllık ücret yoktur
Satılan ürünün bayi fiyatıHer sipariştePerakende fiyatın %35 altı
Kargo ve iade kargosuHer siparişteAnlaşmalı Aras Kargo ile
Web sitesi altyapısı (kendi sitenizle satacaksanız)Genellikle yıllıkAyrı paket olarak sunulur
Pazaryeri entegrasyon programı (pazaryerinde satacaksanız)Genellikle yıllıkAyrı paket olarak sunulur
Pazaryeri komisyonu ya da ödeme kesintisiHer satıştaSatış kanalının güncel oranı
ReklamSiz karar verirsinizSize bağlı

XML bayilik ücretinin tek seferlik olması, web sitesi, entegrasyon, kargo ya da komisyon giderlerinin de ücretsiz olduğu anlamına gelmez. Hangi paketin hangi gideri karşıladığını ve güncel tutarları bayilik paketleri bölümünde bulabilirsiniz.

Kimler için uygun?

  • Depo kiralamadan ve stoğa para bağlamadan e-ticarete başlamak isteyenler
  • İşini evden ve esnek saatlerle, ek iş olarak yürütmek isteyenler
  • Pazaryerlerinde satış deneyimi olan ama ürün tedarikinde zorlananlar
  • Kendi markasıyla bir web sitesi kurmak isteyen girişimciler

Uygun olmayabilir: Her ürünü elle kontrol edip özel paketleme yapmak isteyenler ve tek bir ürüne odaklanan niş markalar. Bu durumda stoklu çalışmak daha uygundur. Başlangıç bütçesini nasıl planlayacağınızı sermayesiz e-ticaret yazımızda adım adım ele aldık.

Hangi kategoride? Moda Yakamoz'un XML kataloğunda kadın ve erkek giyim ürünleri bulunur. Kadın giyimde ürün seçimi, beden tablosu ve iade yönetimini kadın giyim XML bayilik rehberimizde ayrıntılı anlattık.

Avantajları ve dikkat edilmesi gerekenler

AvantajDikkat edilmesi gereken
Ürünü önceden satın almazsınız; yalnız satılanın bayi bedelini ödersinizFiyatı kargo, iade ve komisyon payıyla birlikte belirlemek
Binlerce ürüne tek bağlantıyla erişimAynı ürünü başka bayiler de satabilir; görsel, açıklama ve hizmetle fark yaratmak
Depo, paketleme ve kargo tedarikçideMüşteri deneyiminiz tedarikçinin kargo hızına bağlıdır
Kendi marka ve barkodunuzla satışİade akışının nasıl işlediğini önceden öğrenmek
Entegrasyonla birden çok kanalda satışXML seyrek güncelleniyorsa fazla satış ve iptal riski

Tedarikçiyle çalışmadan önce sorulacak 4 soru

Doğru tedarikçi, XML bayilikte başarının en büyük belirleyicisidir. Görüşmede en azından şu dört soruyu sorun:

  1. Üretici misiniz, al-sat mı yapıyorsunuz? Ürünü başka bir firmadan alıp satan tedarikçide, ürünün bir anda tedarik edilememe riski daha yüksektir.
  2. Stok ne sıklıkla güncelleniyor? Seyrek güncelleme fazla satış ve iptal demektir.
  3. Hangi saate kadar gelen sipariş aynı gün kargoya çıkıyor? Kargo hızı, mağaza puanınızı ve müşteri memnuniyetini doğrudan etkiler.
  4. İade nasıl işliyor ve ücret modeliniz nedir? İade ürünün kime döndüğünü, bedelin nasıl ödendiğini ve ücretin tek seferlik mi, yıllık mı, satış başına mı olduğunu öğrenin.

Moda Yakamoz'un yanıtları:

SoruYanıt
Üretici mi?Ürünlerin %90'dan fazlası kendi üretimimizdir; katalogda 3.500'den fazla ürün bulunur.
Stok güncellemePazaryeri entegrasyonunda 5 dakikada bir.
Kargo saati12:00'ye kadar gelen sipariş aynı gün, Aras Kargo ile.
İadeİade edilen ürünün bayi bedeli size eksiksiz geri ödenir (ayrıntı: iadeler bölümü).
Ücret modeliXML bayilik ücreti tek seferliktir; yıllık ücret yoktur.

XML bayiliğe nasıl başlanır?

  1. Satış kanalınızı seçin: Kendi web siteniz, pazaryeri mağazanız ya da ikisi birden. Pazaryerinde satacaksanız Trendyol XML entegrasyonu rehberimiz ve pazaryeri entegrasyonu yazımız kurulum mantığını anlatır.
  2. Paketinizi belirleyin: Yalnız XML bağlantısı, hazır web sitesi ya da pazaryeri entegrasyonu. Bu paketler birbirinin üzerine eklenen kademeler değil, farklı ihtiyaçlara yönelik ayrı çözümlerdir.
  3. Kataloğu aktarın: XML bağlantısını sitenize ya da entegrasyon programınıza tanımlayın.
  4. Fiyatlamayı kurun: Bayi fiyatı + iade dahil kargo payı + komisyon + reklam + kâr payınız.
  5. Satışa açın ve ilk siparişleri izleyin: İlk haftalarda iade nedenlerini takip edip beden ve ürün seçiminizi buna göre ayarlayın.

Moda Yakamoz ile başlamak ister misiniz?

XML bayilik, web sitesi ve pazaryeri entegrasyonu paketlerini, neleri kapsadıklarını ve güncel ücretlerini bayilik sayfamızda karşılaştırabilir, aynı sayfadan başvurabilirsiniz.

Bayilik paketlerini inceleyin →

Sık sorulan sorular

XML bayilik ücretsiz mi?
Ürünleri önceden satın almadığınız için stok maliyetiniz yoktur; ancak XML bayilik genellikle ücretlidir ve ücret modeli firmaya göre tek seferlik, yıllık ya da satış başına olabilir. Moda Yakamoz'da XML bayilik ücreti tek seferliktir, yıllık ücret yoktur. Web sitesi, pazaryeri entegrasyonu, kargo ve komisyon ayrı giderlerdir.
XML bayilikle hangi pazaryerlerinde satış yapabilirim?
XML kataloğunu kendi web sitenizde kullanabilir, bir entegrasyon programıyla pazaryeri mağazalarınıza aktarabilirsiniz. Moda Yakamoz'un pazaryeri entegrasyon paketinin hangi pazaryerlerini kapsadığı, paketin içeriğiyle birlikte bayilik sayfamızdaki paketler bölümünde yer alır.
Kargoyu kim gönderiyor, pakette tedarikçinin adı olur mu?
Ürünü tedarikçi kargolar. Moda Yakamoz gönderilerinde ürünün ya da ambalajın üzerinde firmamıza ait bir ibare yer almaz; gönderi sizin markanızla yapılır.
Hangi ürün kategorileri var?
Moda Yakamoz'un XML kataloğunda 3.500'den fazla ürün bulunur ve katalog kadın ve erkek giyim ürünlerinden oluşur. Güncel kategori kapsamını bayilik görüşmesinde teyit edebilirsiniz.
Satışa başlamak için neler gerekir?
Bir satış kanalı (kendi web siteniz ya da bir pazaryeri satıcı hesabı), XML kataloğu ve kargo, iade ve komisyonu içeren bir fiyatlama planı. Pazaryerlerinin satıcı olma şartları ve istedikleri belgeler kanala göre değişir; güncel şartları ilgili pazaryerinin satıcı sayfasından kontrol edin.